ترجمه و نوشته‌های امیرمهدی حقیقت

فرهنگ باطنی ذیل مدخل waltz چیزی آورده صد در صد منافی معنای انگلیسی. معادل آکسفورد چنین است:

move or act lightly, casually, or inconsiderately

و مثالی که برایش آورده این:

you can’t just waltz in and expect to make a mark

و معادل باطنی این است:

شق و رق رفتن/ شق‌ورق آمدن

چرا؟

مهندس موسوی عزیز!

شما در پیمان‌نامه‌ی خود با اهالی فرهنگ و هنر، این قول‌ها را هم به آنها (به ما) داده‌اید:

اصلاح قوانین و مقررات به منظور تامین آزادی بیان، پذیرش تکثر و چند صدایی در فرهنگ، رفع موانع و انحصارهای رسمی و غیر رسمی، حذف سانسور و فراهم ساختن زمینه‌های بسط مشارکت نهادهای غیردولتی، صنفی و حرفه‌ای در امور هنری.

اینها دغدغه‌های من ِ مترجم است پس از خواندن این پیمان‌نامه‌ی امیدبخش:

اگر باز - همچون دوره‌ی آقای خاتمی- رمانی یا مجموعه داستانی را در تریبون مجلس یا تریبون‌های دیگر باز کنند و یک جمله از روش بخوانند که به زعم خودشان صحنه‌ای است غیراخلاقی و بخواهند با تحریک عوام، وزیرتان را بابت یک جمله و یک کلمه دراز کنند چه می‌کنید؟

چه پاسخی خواهید داد به همه‌ی کسانی که ادبیات را نمی‌فهمند و باز دنبال واژه و جمله خواهند گشت توی کتاب‌های ادبی تا ثابت کنند وضع وزارت ارشادتان خراب است و متهمتان کنند به ترویج مسائل غیراخلاقی در کتاب‌ها؟ تا ثابت کنند جامعه دارد به ورطه‌ی فساد فرهنگی می‌افتد؟

چه خواهید کرد برای خبرنگارانی که - در ایران یا بیرون از ایران- با خبرگزاری‌ها و شبکه‌های جهانی کار می‌کنند و نه جاسوس‌اند نه قصد براندازی نرم و سخت دارند و از سر عشق به وطنشان و خانواده‌هاشان می‌خواهند به آرامی و امنیت به کشورشان  و کشورهای دیگر سفر کنند؟ برای این همه نویسنده و هنرمند بی‌آزاری که خارج از کشورند و به هر حال بخشی از همین «چندصدایی» در فرهنگ ایرانند و مشتاق دیدار سرزمین مادریشان؟

چه خواهید کرد اگر باز کتابی را که مجوز دارد توقیف کنند، خمیر کنند یا جمع کنند، و مترجم یا نویسنده یا ناشرش را محاکمه کنند؟

چه خواهید کرد با دسته‌گل‌های کسانی که باز بدو بدو نزد مراجع خواهند رفت و چغلی خواهند کرد از فیلمی که در دوره‌ی شما ساخته شده، کتابی که در دوره‌ی شما منتشر شده و ترانه‌ای که در دوران شما خوانده شده است؟

پیش از اینکه رایم را به صندوق بیندازم مشتاقم پاسخ شما را بدانم.

با احترام

امیرمهدی حقیقت

-

پ.ن: شائبه‌ی انتقاد پیش نیاید. اینها  صرفا سوالاتی است مبتنی بر آنچه در دوران خاتمی دیده‌ایم؛‌ با حضور مهندس و پایبندی به پیمان‌نامه‌اش من هم امید به بهبود روزگار ادبیات و ادبیاتیان دارم.

پ.ن

Urban Dictionary is the slang dictionary you wrote.

مثل اربن دیکشنری که فرهنگ همگانی اصطلاحات انگلیسی است، کسی به چنین فرهنگ همگانی‌ای برای لغات کوچه یا Slang  فارسی در اینترنت بر خورده؟ دوستی نادیده می‌خواهد سایت مشابهش را راه بیندازد. اگر اطلاعاتی دارید بدهید.

اساسا بیایید فرهنگ‌های عامیانه و کوچه (بدون اینکه بخواهیم به اختلافشان اشاره کنیم) را فهرست کنیم. کتاب‌ها و احیانا سایت‌ها و حتا بلاگ‌ها.

مثلا:

فرهنگ زبان مخفی- نشر مرکز

فرهنگ عامیانه – ابوالحسن نجفی- نشر نیلوفر

من خودم به این فهرست، چند تای دیگر اضافه خواهم کرد. الان مشخصاتشان دم دستم نیست.

چرا هیچ فرهنگی کلمه‌ی رایج play saucer  را ندارد. نه هزاره نه معاصر نه آریانپور؟

Abadan: Abudan: The 8th Continent.

منبع: فرهنگ آبادانی

Trivial

کارشناسان آموزش و پرورش در قرون وسطا هفت دانش بشری را به رسمیت می‌شناختند: سه درس عمومی شامل دستور زبان، منطق و معانی و بیان به trivium، و چهار درس تخصصی شامل حساب، نجوم، هندسه و موسیقی به quadrivium شهرت داشتند. معنی موضوعات کم اهمیت سبب شد تا صفت مشتق trivial  در سده ۱۶ میلادی با معنی "پیش پا افتاده- جزئی" استعمال شود. خود لغت لاتینی trivium اسمی مرکب بود و متشکل از پیشوند tri- یعنی "سه" و لغت via  به معنی way (راه- طریق) و road (جاده)، و در ابتدا "محل تقاطع سه جاده با هم- سه راه" معنی داشت.

*

دو انتشارات فرهنگ نشر نو و معین دست به دست هم داده‌اند و کتابی به نام ریشه‌شناسی انگلیسی اثر جان آیتو را با ترجمه حمید کاشانیان عرضه کرده‌اند. همت اصلی را البته همین جناب کاشانیان به خرج داده که ۱۳۳۰ صفحه فرهنگ را با نثری روان و دقیق ترجمه کرده. این کتاب سرگذشت بیش از ۸۰۰۰ لغت انگلیسی را کاویده و جدیدترین ویراستش به ۲۰۰۵ برمی‌گردد. اطلاعاتی که خوانندگان در هر مدخل کسب می‌کنند اینهاست:

منشا اولیه لغات، ارتباط لغات با زبانهای گوناگون خانواده هند و اروپایی، چگونگی ابداع لغات، تحول املایی لغات، تحول معنایی لغات، تاریخ ورود لغات به زبان انگلیسی، جایگاه لغات در متون مختلف ( ادبی، دینی،…)  

*

کتاب سروشکل و صحافی خوبی دارد، همین سال ۸۶ در آمده و ۱۷ هزار تومان قیمت خورده. کاش کمی ارزان‌تر بود.